Saar RoelofsIn de geestelijke gezondheidszorg wordt alom gewerkt aan kwaliteitsverbetering. Toch ontbreekt nog vaak de bezieling. De spelregels voor diagnostiek en behandeling zijn strikt en star, en de wereld van de geestelijke gezondheidszorg bestaat nog steeds uit twee helften: die van de ‘gezonde’ hulpverleners en die van de ‘zieke’ cliënten. Terwijl die scheidslijnen helemaal niet zo duidelijk te trekken zijn. Ook de therapeut is niets menselijks vreemd. Te grote of een te geringe betrokkenheid bij de cliënt, hoogmoed en minder-waardigheid, macht en onmacht: het komt allemaal voor, ongeacht behandelingsmethoden of theoretische uitgangspunten. Cliënten kunnen hierdoor van de regen in de drup geraken. Daarnaast gaan therapeuten te vaak uit van het onvermogen van de cliënt en laten zij diens gezonde en vitale kanten buiten beschouwing. Mensen in psychische nood zijn evenwel in staat onvermoede innerlijke krachten aan te boren die aan alle psychologische schema’s ontsnappen.
Rijk geïllustreerd met cartoons wil dit boek hulp-verleners de ogen openen en mensen die in therapie zijn of gaan, in ernst en met humor sterken in het vertrouwen op hun eigen waarneming, visie en oordeelsvermogen.
Dr. Saar Roelofs is psycholoog en beeldend kunstenaar. Zij werkte jarenlang in de geestelijke gezondheidszorg, als onderzoeker, behandelaar en manager, en heeft meerdere populaire psychologieboeken geschreven waaronder Niet storen en Keerpunt.
In de huidige vertechnocratiseerde geestelijke gezondheidszorg zoekt de therapeut onterecht eerder naar de 'persoonlijkheidsstoornis' van de client dan naar diens 'overlevingsstrategie'. Hij stelt de client te weinig centraal. Hij heeft de dwang van de zorgverzekeraar geaccepteerd om per behandeling een gestandaardiseerde Diagnose-Behandeling-Combinatie op te stellen. Diagnose en behandeling zijn echter niet gediend met een rigide keurslijf, maar vragen om flexibiliteit, maatwerk en diepgang: een gezamenlijke ontdekkingsreis van therapeut en client (deel een). En dan nog kan die reis behoorlijk ontsporen. Roelofs beschrijft in dit verband wenselijke en onwenselijke (te veel, te weinig) distantie in de therapeutische relatie, naar aanleiding van de eigen problemen en onhebbelijkheden die de therapeut meeneemt naar zijn sessies (deel twee). Deel drie stipuleert dat therapie een opmaat dient te zijn tot zelfredzaamheid van de client. Roelofs is gedragstherapeut en auteur ('Niet storen', 'Keerpunt'). Ze had teleurstellende organisatie-ervaringen als afdelingshoofd bij het Riagg. Toegankelijk geschreven, geillustreerd met cartoons. Voor zorgverleners en clienten is dit boek een eyeopener betreffende een belangrijke problematiek.
(NBD|Biblion recensie, Drs. J.P. Bringman)
Lezersreacties:
'Het boek levert belangrijke inhoudelijke kritiek op de (sinds januari 2008) verplichte Diagnose Behandeling Combinatie (DBC). Het laat zien hoe de patiënt hiervan de dupe is. Een onmisbaar geluid naast de vele klachten van hulpverleners in de media over de financiële strop en administratieve rompslomp die de DBC henzélf oplevert.'
'Bijzonder informatief. Prettige schrijfstijl. Levendige gevalsbeschrijvingen en mooie voorbeelden uit de wereldliteratuur en muziek.'
'Een informatief, helder, positief boek. Diepgravende onderwerpen worden afgewisseld met humoristische tekeningen. Mooi uitgegeven!'
'Een belangrijk, serieus en glashelder geschreven boek. Pleit voor meer bezieling in de geestelijke gezondheidszorg. Waarschuwt voor valkuilen in diagnostiek en therapeutische relatie. Wijst op de risico’s voor de patiënt wanneer de hulpverlener zijn/haar neutrale empathie (engagement en begrip zonder oordeel) verliest. Moedigt de patiënt aan op zijn/haar eigen kracht, observaties en inzicht te vertrouwen. Met illustraties die de therapeutische relatie in houding en mimiek treffend weergeven. Fraaie uitgave.'