Schilders van DongenKroniek van een vergeten Schildersdorp

Saskia de Bodt
Ron Dirven
Hanna Klarenbeek
Status:Verschenen
2008 - Onze prijs € 24,50

Schilders van Dongen bestellen
Schilders van Dongen toevoegen

Het Noord-Brabantse dorp Dongen was in de negentiende eeuw een geliefd schildersoord. Kunstenaars kwamen van heinde en verre om hier studies te maken van wevers, schoenmakers, spinsters en kantwerksters. De Duitser Max Liebermann schilderde in Dongen een Schoenmakerswerkplaats, die op de Parijse salon werd geprezen vanwege de impressionistische schilderwijze. Jozef Israëls vond er het motief voor zijn Arbeidersgezin aan tafel. Dit schilderij inspireerde Vincent van Gogh toen hij zijn beroemde versie schilderde van De Aardappeleters.
Dongen was al vroeg in trek. In de romantische periode zochten kunstenaars er de woeste ongerepte natuur, pittoreske boerderijen en het bijzondere duinlandschap, te midden van bossen en Brabantse hei. De omgeving lokte ook talrijke veeschilders. Toen de schilders meer interesse kregen voor binnenhuizen en taferelen uit het volk, vonden ze onder de bewoners van Dongen de meest excentrieke types. August Allebé ontdekte hier zijn ‘toverkol’. De oude boerin met haar karakteristieke witte muts stond tevens model voor In de duinen te Dongen van Petrus van der Velden. Zijn leerlinge Suze Bisschop-Robertson portretteerde haar later nogmaals als De Kaartlegster.
De jonge Tachtiger Jan Veth werkte in Dongen aan zijn eerste etsen van kantwerksters en hij schreef hier voor De Nieuwe Gids een sonnet over een wever. Tot de laatste kunstenaars die het dorp bezochten, behoorden de vrienden Albert Neuhuys, Jakob Smits en Wijnand van Horssen. Zij zagen dat de modernisering reeds voor het einde van de negentiende eeuw de schilderachtigheid van Dongen volledig uitroeide.
Schilders van Dongen beschrijft de kroniek van het ‘vergeten’ schildersdorp. Uitgebreid kunsthistorisch onderzoek heeft talrijke nieuwe gegevens aan het licht gebracht. In deze publicatie zijn diverse documenten, kunstenaarsbrieven, foto’s, tekeningen en schilderijen opgenomen uit verborgen archieven en particuliere collecties. De ontstaansgeschiedenis van veel onbekende én beroemde kunstwerken wordt onthuld. Werk van uiteenlopende kunstenaars is zowel onderling als met de plek van ontstaan in verband gebracht. Schilders van Dongen biedt daardoor een nieuw perspectief op de kunstgeschiedenis in Noord-Brabant.

Gebonden | 160 pagina's | Kleur: Zwart/Wit | Taal: NL | Afmetingen: 22 x 28 cm | ISBN: 9789055945979

Share |





Lezersreacties:

'Schilders van Dongen' toont hoe de combinatie van bezield onderzoek, een schat aan opgespoord beeldmateriaal en een royale wijze van uitgeven tot een kunstboek kan leiden dat een schoolvoorbeeld in z'n soort mag worden genoemd. In dit geval betreft het de kunsthistorische reconstructie van het Noord-Brabantse dorp Dongen vanaf pakweg de Belgische afscheiding (1830) tot 1910, dat om diverse redenen een grote aantrekkingskracht op veel kunstenaars uitoefende. Hoewel het Brabantse dorp zijn charme verloor en de artiesten er te kort woonden om het de status van Barbizon, Bergen of Laren te verlenen, verbaast de enorme hoeveelheid afbeeldingen die de genoemde periode opleverde. En dat werk werd niet door de minsten vervaardigd, getuige de namen van onder anderen August Allebe, Johannes Bosboom, Suze Robertson, Jozef Israels en Max Liebermann. Hun producten werden in een overtuigend verhaal ingebed dat bol staat van detailinformatie zonder de grote lijnen te verliezen. Achterin staan biografieen en registers. De uitgave is interessant voor de liefhebbers van traditionele kunst en historici.

(NBD|Biblion recensie, Albert Hagenaars)